Godziny otwarcia

Pon. - Pt: 8:00 - 21:00
Sobota: 9:00 - 14:00

Umów się na wizytę

517 323 423 kontakt@supramedica.pl

Profilaktyka logopedyczna

  1. dziecko prawidłowo jedzące

Jak prawidło karmić dziecko?

Na profilaktykę logopedyczną składają się wszelkie działania, które mają na celu zapobieganie powstawaniu wad oraz wspomaganie rozwoju mowy dziecka. Niniejszy artykuł skupia się na podstawie profilaktyki, czyli karmieniu które jest najlepszym treningiem dla mięśni aparatu artykulacyjnego u małego dziecka.

Karmienie piersią

Mleko matki to najbardziej wartościowy pokarm dla dziecka. Zapewnia mnóstwo substancji odżywczych, jak również przeciwciał, które wzmacniają jego odporność. Podczas karmienia ciało dziecka powinno być podparte na całej długości, a głowa ułożona tak jakby była przedłużeniem linii tułowia. Wargi podczas karmienia powinny być wywinięte, a policzki zaokrąglone. Powinny obejmować brodawkę i część otoczki. Język przyciska brodawkę do podniebienia twardego, co powoduje wypływanie pokarmu. W takiej pozycji dziecko może prawidłowo połykać pokarm, jednocześnie oddychając nosem. Ssanie piersi wymaga niezwykle intensywnej pracy mięśni biorących udział w rozwoju mowy (mięśnie języka, warg, policzków, żuchwy). Dzieci zazwyczaj zasypiają po karmieniu piersią. Składa się na to kilka czynników: czują się zrelaksowane, bezpieczne, najedzone, ale należy również pamiętać, że ssanie piersi zużywa mnóstwo energii niemowlaka. Dorosły po treningu potrzebuje regeneracji, tak dziecko po takim wysiłku po prostu musi odpocząć.

smoczek

Jaki smoczek wybrać, gdy karmienie piersią nie wystarcza?

Aby zapewnić dziecku prawidłową pracę mięśni artykulacyjnych poprzez karmienie butelką, należy wybrać smoczek, który budową jest najbardziej zbliżony do kształtu piersi kobiecej. Przede wszystkim powinien mieć szeroką podstawę, która najbardziej przypomina pierś matki. Podstawa smoczka powinna być twarda, aby zapewnić dziecku stabilność i wspomóc w czuciu ułożenia mięśni wargowych. Końcówka smoczka powinna być miękka, aby mogła poddawać się rytmowi ssania dziecka. Taka końcówka wydłuża się podczas ssania, a kiedy następuje połknięcie, wraca do pozycji pierwotnej.
Karmienie/picie poprzez smoczek powinno zakończyć się do 12 miesiąca życia. Negatywne skutki dłuższego użytkowania zostały opisane poniżej, w punkcie dotyczącym kubka niekapka.

 

Karmienie łyżeczką

Karmienie łyżeczką ma istotny wpływ na rozwój artykulacji dziecka. Kształtuje bowiem sprawność mięśni języka oraz mięśnia okrężnego warg. Ten sposób karmienia powinno się wprowadzać od 6 miesiąca życia. Naukę należy rozpocząć od wyboru odpowiedniej łyżeczki. Pierwsza łyżeczka dziecka powinna być płaska, kształtem przypominająca szpatułkę. Nie powinna być zbyt miękka ani zbyt szeroka.
łyżeczka dla dzieci

 

Jak prawidłowo karmić łyżeczką?

Należy nabierać niewielką ilość pokarmu. Ważne jest, by nie przepełniać buzi dziecka. Łyżeczkę powinno się wprowadzać w pozycji poziomej do jamy ustnej dziecka, ułożyć ją na środkowej części języka i delikatnie docisnąć. Dziecko powinno wtedy domknąć wargi. Łyżeczkę należy wyjmować poziomo z jamy ustnej dziecka.
Uwaga! Nie wolno wycierać pokarmu o górną wargę dziecka ! Dziecko powinno samo domknąć wargi i ściągnąć pokarm z łyżeczki. W ten sposób jedzenie dziecka jest aktywne, a jego aparat artykulacyjny przygotowuje się do prawidłowej wymowy głosek. Jeżeli na początku dziecku sprawia trudność ściąganie pokarmu z łyżeczki, można je wspomóc poprzez delikatne domykanie górnej wargi i jednoczesne wyjmowanie łyżeczki w pozycji poziomej.

Picie z kubka

Kiedy dziecko potrafi już prawidłowo przyjmować pokarm z łyżeczki, można rozpocząć naukę picia z kubka otwartego. Nie należy umieszczać kubka między zębami ani dziąsłami dziecka, tylko oprzeć go na dolnej wardze. Kubek powinno się przechylić tylko tyle, aby płyn dotarł do warg dziecka – nie należy wlewać go do wnętrza jamy ustnej, ponieważ dziecko powinno samo ściągnąć płyn górną wargą, co uaktywni jego aparat artykulacyjny. Taki sposób uchroni je również przed zachłyśnięciem.

kubek niekapek bez ustnika dla dzieci

Dlaczego kubek „niekapek” NIE jest zalecany?

Dziecko powinno pić z kubka otwartego. Picie z kubka niekapka z ustnikiem jest zbliżone do picia z butelki, czyli do ssania a ten sposób przyjmowania pokarmów oraz napojów powinien zakończyć się z dniem pierwszych urodzin dziecka. Picie z butelki u dziecka powyżej 12 miesiąca życia może mieć negatywne skutki dla jego przyszłej artykulacji. Powodów jest wiele, a oto kilka najistotniejszych:
• podczas picia z butelki i połykania, język znajduje się pod smoczkiem – może mieć to wpływ na przetrwałe połykanie typu niemowlęcego (powinno wygasnąć do 4 roku życia), podczas którego język leży na dnie jamy ustnej a czubek tkwi między dziąsłami lub zębami, co prowadzi m.in. do seplenienia międzyzębowego
• podczas picia z butelki dziecko nie unosi języka do podniebienia – to z kolei wpływa na obniżone napięcie mięśni języka i brak pionizacji języka, która jest niezbędna do realizacji głosek: r, l, sz, ż, cz, dż
• długotrwałe picie z butelki nie pozostaje obojętne dla zgryzu. Może prowadzić do powstania zgryzu otwartego, co z kolei prowadzi nieuchronnie do międzyzębowej realizacji głosek

Niekapek może być używany jedynie sporadycznie np. podczas podróży. Niemniej, w takich przypadkach logopedzi polecają stosowanie kubka niekapka bez ustnika, z którego pije się podobnie jak ze zwykłego kubka, przykładając wargi w dowolnym miejscu wokół krawędzi.

Profilaktyka logopedyczna rozpoczyna się już od pierwszych dni dziecka. Prawidłowe karmienie pobudza i w naturalny sposób ćwiczy narządy artykulacyjne co z logopedycznego punktu widzenia ma fundamentalne znaczenie dla rozwoju mowy dziecka, a także zapobiega przyszłym zaburzeniom mowy. Dobry logopeda poradzi jak odpowiednio zadbać o prawidłowy rozwój mowy Twojego dziecka.

Katarzyna Wysocka
SupraMedica Ursynów

Integracja sensoryczna

Logopedia

Dowiedz się więcej o terapii logopedycznej w SupraMedica. Zobacz

Rehabilitacja dzieci

SupraMedica. Centrum Diagnozy i Terapii